Majowy newsletter (nie tylko) dla pośredników nieruchomości
Nowość w prawie: szopa na granicy działki? Od sierpnia 2025 roku prościej.
Od 1 sierpnia 2025 roku budowy położone blisko granicy działki podlegają w Republice Czeskiej prostszemu reżimowi, nawet jeśli ze względu na odległość od granicy nie zaliczają się do drobnych budowli. Po nowemu mogą być kwalifikowane jako proste budowle, co przynosi ułatwienia na przykład w zakresie dokumentacji wykonawczej i pozwolenia na użytkowanie. Artykuł dla pośredników i właścicieli nieruchomości wyjaśnia, kiedy potrzebne jest pozwolenie, kiedy odstępstwo i jak wykorzystać informację wstępną czeskiego urzędu budowlanego (stavební úřad).

Podsumowanie w punktach
- Budowa szopy bliżej niż 2 metry od granicy działki jest obecnie skomplikowana. Dziś taka budowla nie jest uważana za drobną i należy do kategorii „pozostałych budowli”, co wymaga projektanta, dokumentacji i pozwolenia na użytkowanie.
- Od 1 sierpnia 2025 roku zasady dotyczące budowli przy granicy działki zostaną uproszczone. Nowelizacja czeskiego Prawa budowlanego przeniesie budowle, które nie są drobne wyłącznie ze względu na odległość od granicy działki, do kategorii „prostych budowli”.
- Nowa klasyfikacja przyniesie inwestorom istotne ułatwienia. Możliwa będzie budowa systemem gospodarczym (przy kwalifikacjach zawodowych lub nadzorze), nie będzie potrzebna dokumentacja wykonawcza ani pozwolenie na użytkowanie.
- Klientom planującym budowę szopy, szklarni lub innego drobnego obiektu na granicy działki doradź, aby poczekali. Wszczęcie postępowania po 1 sierpnia 2025 roku oszczędzi im obciążeń administracyjnych i zbędnych komplikacji wynikających z obecnych przepisów.
Kategoria budowli | Gdzie ją znajdę? | Pozwolenie | Pozwolenie na użytkowanie |
Drobne | Załącznik nr 1 | Nie | Nie |
Proste | Załącznik nr 2 | Tak | Niektóre |
Zastrzeżone | Załącznik nr 3 | Tak | Tak |
Pozostałe | Niewymienione w załącznikach | Tak | Tak |
Co się zmienia?
Szopa, szklarnia czy domek ogrodowy zazwyczaj należą do kategorii drobnych budowli, które nie wymagają pozwolenia urzędu budowlanego, a tym samym również pozwolenia na użytkowanie (kolaudace). Budowle te muszą jednak mimo to być wykonane zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego i wymogami innych przepisów prawa, np. wymogami dotyczącymi zabudowy.
Problem pojawia się wtedy, gdy budowla jest usytuowana bliżej niż 2 metry od granicy działki. W takim przypadku według obecnych przepisów nie jest uważana za drobną i automatycznie podlega reżimowi pozostałych budowli. Oznacza to konieczność zaangażowania projektanta, sporządzenia dokumentacji, uzyskania pozwolenia na użytkowanie, a często także zakaz budowy systemem gospodarczym!
Od 1 sierpnia 2025 roku następuje pozytywna zmiana – zgodnie z nowelizacją czeskiej ustawy Prawo budowlane (ustawa nr 283/2021 Sb., dalej „Prawo budowlane”) do kategorii prostych budowli zalicza się po nowemu również budowle, które nie są drobne właśnie z tego powodu, że nie spełniają wymogu dotyczącego odległości od granicy działki.
Co to oznacza w praktyce?
✅ Budowę można prowadzić systemem gospodarczym (wymagane są kwalifikacje zawodowe inwestora lub nadzór budowlany)
✅ Nie jest potrzebna dokumentacja wykonawcza
✅ Nie jest konieczne pozwolenie na użytkowanie
Potrzebne będzie pozwolenie na zamierzenie budowlane, a całkiem możliwe, że również zgoda na odstępstwo, ponieważ budujesz na granicy działki.
Co doradzić klientom?
Jeśli planują budowę szopy, szklarni lub innego drobnego obiektu na granicy działki, doradź im, aby z wszczęciem postępowania poczekali do sierpnia 2025 roku. Unikną w ten sposób zbędnych trudności.
Praktyczna rada: informacja wstępna i kiedy z niej skorzystać
W poprzednim tekście wyjaśniliśmy, że od sierpnia 2025 roku niektóre budowle na granicy działki będzie można uznawać za proste budowle, co znacznie uprości proces ich zatwierdzania. Co jednak zrobić, jeśli nie masz pewności, jak urząd oceni Twoje konkretne zamierzenie? I jak ustalić, czy potrzebne będzie pozwolenie na zamierzenie budowlane lub odstępstwo od wymaganych odległości?
Właśnie w takich sytuacjach może pomóc tzw. informacja wstępna (předběžná informace) – instrument, który pozwala uzyskać stanowisko urzędu budowlanego jeszcze przed samym postępowaniem.
Informacja wstępna opłaca się na przykład wtedy, gdy planujesz budowę blisko granicy działki i nie masz pewności, czy potrzebne będzie odstępstwo. Nie każda budowla na granicy go bowiem wymaga – decydujący może być na przykład charakter zabudowy na danym terenie lub szczególne wymogi przepisów praskich czy brneńskich. Informacja wstępna przydaje się także wtedy, gdy chcesz upewnić się, że budowla rzeczywiście nie wymaga pozwolenia, i zaoszczędzić w ten sposób dodatkowe koszty i czas.
Wniosek o informację wstępną składa się na urzędowym formularzu (dostępnym na stronie internetowej urzędu budowlanego lub za pośrednictwem Portalu Inwestora (Portál stavebníka)) i musi zawierać podstawowy opis zamierzenia – czyli jego cel, lokalizację, wymiary i sposób wykonania. Opłata administracyjna wynosi 1 000 CZK (ok. 40 EUR), a urząd ma na wydanie informacji 30 dni od złożenia wniosku.
Chcesz dowiedzieć się więcej ze świata prawa budowlanego? Przygotowujemy warsztaty na temat samowoli budowlanych: „Samowola budowlana w praktyce pośrednika: co (nie) sprzedawać i jak?” Szczegóły, terminy i zapisy znajdziesz na stronie: www.pravopromaklere.cz.
Chcesz wiedzieć, jak pomagamy naszym klientom? Zapoznaj się z naszymi referencjami i sprawdź, jak możemy pomóc również Tobie! Zobacz TUTAJ.
Autor artykułu:
Uwaga:
Informacje zawarte w tym artykule mają wyłącznie ogólny charakter informacyjny i służą podstawowej orientacji w problematyce według stanu prawnego na rok 2026. Choć dbamy o maksymalną dokładność treści, przepisy prawne i ich wykładnia zmieniają się w czasie. Jesteśmy kancelarią adwokacką ARROWS, podmiotem wpisanym do Czeskiej Izby Adwokackiej (Česká advokátní komora) (nasz organ nadzoru), a dla maksymalnego bezpieczeństwa klientów posiadamy ubezpieczenie odpowiedzialności zawodowej z limitem 350 000 000 CZK. W celu weryfikacji aktualnego brzmienia przepisów i ich zastosowania do Państwa konkretnej sytuacji niezbędny jest bezpośredni kontakt z kancelarią adwokacką ARROWS (konsultacja@arws.cz). Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne szkody powstałe w wyniku samodzielnego wykorzystania informacji z tego artykułu bez uprzedniej indywidualnej konsultacji prawnej.
