Co zrobić w przypadku kontroli podatkowej w Czechach

Gdy urząd skarbowy wszczyna kontrolę: znaczenie formalnego zawiadomienia

Kontrola podatkowa w Republice Czeskiej to formalne postępowanie wyjaśniające uregulowane w czeskiej ustawie – Ordynacja podatkowa (ustawa nr 280/2009 Sb., dalej „Ordynacja podatkowa”), które rozpoczyna się z chwilą doręczenia pisemnego zawiadomienia od czeskiej Administracji Finansowej. Nie jest to nieformalne zapytanie ani rutynowa kontrola administracyjna.

Jest to ustrukturyzowana procedura prawna ze ścisłymi terminami, określonymi prawami podatnika i potencjalnie poważnymi skutkami finansowymi. Samo zawiadomienie jest kluczowym zdarzeniem, które przenosi ciężar dowodu i uruchamia obowiązki podatnika w zakresie udzielenia odpowiedzi.

Pisemne zawiadomienie musi zawierać kilka niezbędnych informacji: jaki podatek lub jakie podatki są badane, jakiego okresu lub okresów dotyczy kontrola, jakie dokumenty organ podatkowy żąda przedłożyć oraz termin ich złożenia.

Zawiadomienie jest zazwyczaj doręczane do skrzynki danych (datová schránka), która stanowi oficjalny kanał komunikacji dla wszystkich spółek w Republice Czeskiej. Od chwili jego doręczenia biegnie określony termin – zazwyczaj podatnik ma od 15 do 30 dni na zebranie i złożenie żądanej dokumentacji.

Wielu przedsiębiorców nie zdaje sobie sprawy, że wszczęcie kontroli podatkowej przerywa również bieg terminu przedawnienia prawa organu podatkowego do wymiaru podatku. Termin przedawnienia wynosi co do zasady trzy lata, jednak z chwilą formalnego rozpoczęcia kontroli biegnie on na nowo.

Co istotne, organ może rozszerzyć zakres kontroli, jeżeli wykryje nieprawidłowości wskazujące na szersze problemy z przestrzeganiem przepisów. Dlatego wczesne przygotowanie i profesjonalne wsparcie mają ogromne znaczenie – kontrola, która wydaje się prosta, może przerodzić się w znacznie szersze postępowanie, jeżeli pierwsze odpowiedzi wywołają dodatkowe pytania.

Organ podatkowy wybiera spółki do kontroli na podstawie określonych wskaźników ryzyka, choć kontrole przeprowadzane są także losowo. Najczęściej wybierane są spółki wykazujące długotrwałe straty albo nietypowo wysokie odliczenia lub zwroty VAT.

Jeżeli Państwa spółka należy do jednej z tych kategorii, prawdopodobieństwo kontroli jest wyższe, dlatego niezbędne jest staranne prowadzenie dokumentacji. Inne czynniki ryzyka to wykazywanie straty podatkowej, korzystanie z ulg na badania i rozwój oraz stosowanie cen transferowych w transakcjach z podmiotami powiązanymi.

Dwa rodzaje procedur podatkowych: różnica ma znaczenie

Czeski system podatkowy przewiduje dwie odrębne procedury, które funkcjonują w zupełnie różny sposób, a ich pomylenie – lub nieustalenie, która z nich ma zastosowanie – może poważnie osłabić Państwa pozycję. Zrozumienie tej różnicy ma fundamentalne znaczenie, ponieważ prawa i obowiązki podatnika istotnie się różnią w zależności od tego, którą procedurę wszczyna organ podatkowy.

Procedura usuwania wątpliwości: etap wstępny

Pierwsza procedura to tzw. „procedura usuwania wątpliwości” (Postup k odstranění pochybností, § 89 Ordynacji podatkowej). Jest to szczególna procedura wszczynana wówczas, gdy organ podatkowy ma konkretne wątpliwości co do prawidłowości, prawdziwości lub kompletności złożonego zeznania podatkowego.

Procedura ta ma na celu szybkie wyjaśnienie konkretnych kwestii lub weryfikację faktów bez wszczynania pełnej kontroli. W jej trakcie organ podatkowy przesyła wezwanie do wyjaśnienia lub udowodnienia określonych faktów niezbędnych do prawidłowego ustalenia podatku.

Na odpowiedź – w postaci dokumentów, obliczeń, wyjaśnień lub innych dowodów – podatnik ma zazwyczaj 15 dni. Kluczowa różnica polega na tym, że procedura ta toczy się przed formalnym wymiarem podatku za dany okres. Jeżeli odpowiedź zadowoli organ podatkowy, sprawa na tym się kończy.

Wiele firm nieświadomie przekształca jednak tę procedurę w pełną kontrolę lub niekorzystny wymiar, przekazując niekompletne lub sprzeczne informacje. Każda odpowiedź tworzy pisemny zapis, który organ podatkowy może później wykorzystać przeciwko podatnikowi.

Kancelaria ARROWS regularnie zwraca klientom uwagę, że nawet wezwania w ramach tej procedury wymagają starannych, udokumentowanych odpowiedzi – milczenie lub ogólnikowe odpowiedzi często zmuszają organ do eskalacji.

Tradycyjna kontrola podatkowa: formalne postępowanie

Drugą procedurą jest formalna kontrola podatkowa (daňová kontrola), uregulowana w § 85 i nast. Ordynacji podatkowej. Jest to kompleksowe badanie, które większość osób kojarzy z pojęciem „kontroli podatkowej”.

Formalna kontrola jest wszczynana pisemnym zawiadomieniem i stanowi ustrukturyzowaną procedurę prawną, w ramach której organ podatkowy systematycznie sprawdza, czy podatnik prawidłowo ustalił i wykonał swoje obowiązki podatkowe. Zakres formalnej kontroli może być szeroki i może zostać rozszerzony w jej trakcie, jeżeli organ wykryje nieprawidłowości wskazujące na szerszy wzorzec nieprzestrzegania przepisów.

Kontrola dotyczy zazwyczaj jednego konkretnego podatku (np. podatku dochodowego od osób prawnych lub VAT) i jednego konkretnego okresu (np. roku kalendarzowego lub kwartału). Badanie może jednak obejmować kilka lat, jeżeli organ podatkowy uzna, że problem ma charakter systemowy.

W trakcie formalnej kontroli ciężar dowodu spoczywa na podatniku – wszelkie informacje wykazane w zeznaniu podatkowym muszą być poparte dokumentami, opiniami biegłych lub zeznaniami świadków. Praktyka formalnych kontroli jest znacznie bardziej złożona, niż wynikałoby to z przepisów.

Kontrole podatkowe w Republice Czeskiej trwają zazwyczaj miesiącami, a w złożonych przypadkach nawet ponad rok. Organ podatkowy ma do trzech lat od upływu terminu złożenia zeznania podatkowego na wszczęcie kontroli. Przez cały ten czas działalność firmy toczy się dalej, a niepewność co do ewentualnego wymiaru ciąży nad planowaniem finansowym.

Porady prawne dotyczące procedur kontroli podatkowej w Czechach

1. Jaka jest praktyczna różnica między „procedurą usuwania wątpliwości” a formalną kontrolą podatkową?

Procedura usuwania wątpliwości to ukierunkowane postępowanie dotyczące konkretnych rozbieżności w złożonym zeznaniu; od odpowiedzi podatnika zależy, czy sprawa się zakończy, czy ulegnie eskalacji. Formalna kontrola podatkowa to szersze postępowanie prawne, które może obejmować całe zobowiązanie podatkowe i zwykle trwa znacznie dłużej. Różnica ta wpływa na terminy procesowe i zakres uprawnień organu podatkowego.

2. Czy organ podatkowy może rozszerzyć zakres kontroli po jej rozpoczęciu?

Tak. Jeżeli organ podatkowy wykryje nieprawidłowości wskazujące na szersze naruszenia, może rozszerzyć kontrolę na inne podatki lub okresy niż pierwotnie wskazane w zawiadomieniu o wszczęciu. Dlatego wczesne profesjonalne wsparcie ma kluczowe znaczenie.

3. Ile czasu ma organ podatkowy na zakończenie kontroli?

Organ podatkowy musi wszcząć formalną kontrolę przed upływem terminu przedawnienia (co do zasady trzy lata). Z chwilą wszczęcia bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany i biegnie na nowo. Łączny okres na wymiar podatku nie może jednak co do zasady przekroczyć dziesięciu lat. Złożone kontrole trwają często od roku do dwóch lat.

Jakie dokumenty należy przedłożyć?

Po rozpoczęciu formalnej kontroli podatkowej organ podatkowy zażąda określonych dokumentów – zazwyczaj w terminie od 15 do 30 dni, przy czym termin ten można przedłużyć, jeżeli wniosek zostanie złożony przed jego upływem.

Najczęściej żądane dokumenty to faktury, wyciągi ze wszystkich rachunków bankowych spółki, pełna dokumentacja księgowa oraz księgi główne. Konieczne będzie również przedłożenie umów o pracę, dokumentacji płacowej, umów z dostawcami i odbiorcami oraz dokumentów dotyczących własności lub najmu nieruchomości.

Czeski system prawny opiera się na zasadzie, zgodnie z którą ciężar dowodu spoczywa w całości na podatniku (§ 92 Ordynacji podatkowej). Oznacza to, że każde dokonane odliczenie, każdy wykazany przychód i każde zajęte stanowisko podatkowe muszą być poparte dowodami w postaci dokumentów.

Jeżeli nie mogą Państwo przedłożyć dokumentów potwierdzających swoje stanowisko podatkowe, organ podatkowy może dokonać wymiaru na podstawie niepełnych informacji, a nawet całkowicie odrzucić Państwa stanowisko. Obowiązkowe okresy przechowywania dokumentów podatkowych i księgowych określa czeskie prawo, w szczególności czeska ustawa o rachunkowości oraz czeska ustawa o podatku od wartości dodanej (ustawa nr 235/2004 Sb., dalej „ustawa o VAT”).

Sprawozdania finansowe i raporty roczne należy co do zasady przechowywać przez 10 lat. Dokumenty podatkowe istotne dla VAT (faktury) należy przechowywać przez 10 lat od końca okresu rozliczeniowego, w którym miała miejsce transakcja. Dokumentację płacową dotyczącą ubezpieczenia emerytalnego należy przechowywać przez 30 lat.

Zniszczenie dokumentów przed upływem tych okresów wiąże się z poważnym ryzykiem. Wielu przedsiębiorców uważa, że jeśli „zgubili” faktury, mogą po prostu poprosić kontrahenta o wystawienie duplikatu. Jest to niebezpieczne nieporozumienie.

Kancelaria ARROWS regularnie zwraca klientom uwagę, że zarządzanie dokumentacją należy traktować równie poważnie jak samo zeznanie podatkowe; jedna brakująca faktura może stać się podstawą do nałożenia sankcji w wysokości 20%.

Przygotowanie odpowiedzi: dlaczego jakość dokumentacji ma znaczenie

Gdy organ podatkowy żąda dokumentów, podatnik staje przed kluczową decyzją co do sposobu odpowiedzi. Udzielona odpowiedź staje się podstawą wszystkiego, co nastąpi później.

Dobrze uporządkowana, kompletna i jasno uzasadniona odpowiedź może doprowadzić do korzystnego zakończenia kontroli lub przynajmniej ograniczyć szkody. Przedkładane dokumenty muszą być uporządkowane logicznie i jednoznacznie potwierdzać zajęte stanowisko podatkowe.

Jeżeli organ podatkowy zakwestionował konkretne odliczenie lub wydatek, należy przedłożyć nie tylko fakturę, ale także dokumentację uzupełniającą. Obejmuje ona cel gospodarczy wydatku, dowód jego faktycznej zapłaty oraz dokumentację wiążącą wydatek z osiąganiem przychodów.

W przypadku cen transferowych wymogi dokumentacyjne są jeszcze surowsze – należy wykazać, że zastosowana cena była zgodna z zasadą ceny rynkowej (arm's length). Terminu na złożenie dokumentów nie można po prostu zignorować. Jeżeli organ podatkowy wyznaczy termin, a dokumenty zostaną złożone po nim bez wcześniejszego uzgodnienia, grożą kary porządkowe.

Jedną z praktycznych trudności, które pojawiają się w rzeczywistych kontrolach, jest rozróżnienie między „przygotowaniem dokumentów” a „uzasadnieniem”. Sama faktura z ceną zakupu nie jest automatycznie wystarczającym dowodem, że wydatek podlega odliczeniu.

Jeżeli organ podatkowy kwestionuje cel gospodarczy lub konieczność poniesienia wydatku, należy przedstawić dodatkowe uzasadnienie, np. korespondencję e-mailową wyjaśniającą, dlaczego wydatek został poniesiony. W przypadku transakcji międzynarodowych lub transakcji z podmiotami powiązanymi wymogi te znacznie się rozszerzają.

Doświadczenie kancelarii ARROWS w prowadzeniu kontroli podatkowych setek czeskich i zagranicznych firm ujawnia powtarzający się schemat. Klienci przygotowujący odpowiedzi we własnym zakresie często pomijają kluczową dokumentację lub nie formułują wyjaśnień w sposób, jakiego oczekują organy podatkowe.

Profesjonalna odpowiedź przygotowana przez prawników i doradców podatkowych doświadczonych w procedurach kontrolnych znacznie zwiększa szanse na korzystny wynik i istotnie skraca czas trwania kontroli.

Skutki niewłaściwego przebiegu kontroli

Prawa podatnika podczas kontroli podatkowej

Czeska Ordynacja podatkowa przyznaje podatnikom określone prawa w trakcie procedur kontrolnych, jednak wielu przedsiębiorców nie wie o tych gwarancjach lub z nich nie korzysta. Znajomość i egzekwowanie swoich praw może zasadniczo zmienić dynamikę kontroli i ochronić interesy firmy.

Prawo do reprezentacji i profesjonalnej pomocy

Podatnik ma wyraźne prawo do bycia reprezentowanym w trakcie kontroli podatkowej przez wybraną przez siebie osobę – adwokata, doradcę podatkowego lub innego pełnomocnika (§ 29 Ordynacji podatkowej). Prawo to nie podlega negocjacjom, a organ podatkowy nie może odmówić kontaktu z pełnomocnikiem.

Doświadczenie kancelarii ARROWS w reprezentowaniu czeskich i zagranicznych firm w kontrolach podatkowych konsekwentnie pokazuje, że profesjonalna reprezentacja skraca czas kontroli i często prowadzi do niższego wymiaru. Profesjonalna reprezentacja wymaga początkowych nakładów, ale zazwyczaj pozwala zaoszczędzić znacznie więcej dzięki niższemu wymiarowi i uniknięciu sankcji.

Prawo do informacji i do ustosunkowania się do ustaleń

W trakcie kontroli organ podatkowy ma obowiązek poinformować podatnika o swoich wstępnych ustaleniach i umożliwić mu zajęcie stanowiska przed sformułowaniem ostatecznych wniosków. Prawo do bycia wysłuchanym ma fundamentalne znaczenie w czeskim prawie administracyjnym.

W praktyce pod koniec kontroli organ podatkowy przedstawia „wynik ustaleń kontrolnych”. Kancelaria ARROWS regularnie przygotowuje szczegółowe stanowiska wobec wstępnych ustaleń kontroli, które skutecznie podważają lub obniżają proponowany przez organ wymiar.

Prawo wglądu do akt własnej sprawy

Podatnik ma prawo wglądu do akt organu podatkowego dotyczących jego sprawy podatkowej (§ 66 Ordynacji podatkowej). Akta te zawierają wszystkie dokumenty zebrane w trakcie kontroli, w tym wewnętrzne notatki, korespondencję lub dowody, które organ podatkowy zamierza wykorzystać przeciwko podatnikowi.

Prawo to jest cenne, ponieważ pozwala ustalić, na jakich dowodach oparł się organ podatkowy, i przygotować kontrargumenty lub dodatkowe dowody. Następnie można przygotować odpowiedzi odnoszące się konkretnie do tych luk lub nieporozumień.

Porady prawne dotyczące praw podatnika podczas czeskich kontroli podatkowych

1. Co się stanie, jeśli nie odpowiem na wezwanie organu podatkowego do przedłożenia dokumentów?

Organ podatkowy najprawdopodobniej wymierzy podatek na podstawie tzw. „pomocy” – czyli w istocie własnych szacunków lub średnich branżowych. Straci Pan/Pani możliwość obrony swojego stanowiska za pomocą dowodów i niemal na pewno spotka się z niekorzystnym wymiarem oraz sankcjami. Brak odpowiedzi naraża również na kary porządkowe do 500 000 CZK (ok. 20 600 EUR). Zawsze należy odpowiadać na wezwania organu podatkowego, nawet jeśli odpowiedź jest niepełna.

2. Czy mogę odmówić odpowiedzi na pytania podczas przesłuchania w toku kontroli?

Prawo do odmowy odpowiedzi przysługuje co do zasady tylko wtedy, gdy odpowiedź mogłaby narazić Pana/Panią lub osobę bliską na odpowiedzialność karną. Jako podatnik ma Pan/Pani jednak obowiązek współdziałania. Odmowa współpracy wykraczająca poza ochronę przed samooskarżeniem naraża na kary porządkowe i prowadzi do wyciągania przez organ podatkowy niekorzystnych wniosków.

3. Czy organ podatkowy może zmusić mnie do zgody na kontrolę w siedzibie firmy?

Organ podatkowy może przeprowadzić kontrolę na miejscu w lokalu przedsiębiorstwa i badać tam dokumenty w zwykłych godzinach pracy. Kontrola w lokalach mieszkalnych wymaga jednak uprzedniej zgody sądu, chyba że mieszkanie jest wykorzystywane również do prowadzenia działalności.

Zakończenie kontroli: protokół z kontroli podatkowej

Kontrola podatkowa formalnie kończy się z chwilą podpisania lub doręczenia protokołu z kontroli podatkowej. Wcześniej podatnik otrzymuje wynik ustaleń kontrolnych i ma możliwość zajęcia stanowiska.

Jeżeli po zakończeniu kontroli zostanie wymierzony dodatkowy podatek, organ podatkowy wydaje odrębny nakaz zapłaty określający dodatkową kwotę do zapłaty, sankcje i odsetki za zwłokę. To właśnie od tego nakazu zapłaty wnosi się odwołanie w przypadku braku zgody z wymiarem.

Data doręczenia nakazu zapłaty ma kluczowe znaczenie – od tego dnia biegnie ścisły 30-dniowy termin na odwołanie, którego co do zasady nie można przedłużyć (§ 109 Ordynacji podatkowej). Jeżeli kontrola zakończy się wymiarem dodatkowego podatku, niemal na pewno zostaną nałożone sankcje.

Sankcje oblicza się jako procent dodatkowo wymierzonego podatku: 20% w przypadku podwyższenia podatku lub 1% w przypadku obniżenia wcześniej wykazanej straty podatkowej. Ponadto, jeśli powstanie zaległość podatkowa, a wymiar zostanie utrzymany, należne będą odsetki za zwłokę.

Odsetki naliczane są od pierwotnego terminu płatności podatku do dnia zapłaty. Doświadczenie kancelarii ARROWS w prowadzeniu odwołań od decyzji wymiarowych pokazuje, że profesjonalna reprezentacja znacznie poprawia wyniki – wiele odwołań, które w ocenie niespecjalistów wydają się słabe, okazuje się zasadnych po analizie doświadczonych prawników podatkowych.

Nowe zmiany w obowiązkowym badaniu sprawozdań od 2026 roku

Od 1 stycznia 2026 r. (lub faktycznie od roku obrotowego rozpoczynającego się w 2026 r.) Republika Czeska stosuje zaktualizowane progi kategoryzacji jednostek rachunkowości i obowiązkowego badania sprawozdań finansowych. Zmiany te stanowią wdrożenie dyrektywy UE 2013/34/UE w zmienionym brzmieniu.

Zgodnie ze zaktualizowanymi przepisami progi definiujące jednostki „mikro”, „małe”, „średnie” i „duże” zostały podwyższone w celu uwzględnienia inflacji. Nowy próg obrotu wynosi 250 000 000 CZK (ok. 10,3 mln EUR) (wcześniej 200 mln CZK (ok. 8,2 mln EUR)), a próg sumy aktywów 125 000 000 CZK (ok. 5,1 mln EUR) (wcześniej 100 mln CZK (ok. 4,1 mln EUR)).

Co istotne, zmiany te wpływają na termin złożenia zeznania w podatku dochodowym od osób prawnych. Spółki podlegające obowiązkowemu badaniu sprawozdań finansowych mają na jego złożenie sześć miesięcy od końca okresu podatkowego.

Kancelaria ARROWS doradza klientom, jak zmiany progów wpływają na ich konkretną sytuację, i dba o prawidłowe dotrzymanie terminów podatkowych. Niezbędne jest staranne monitorowanie momentu przejścia spółki do nowego reżimu, ponieważ przepisy mają zazwyczaj zastosowanie do okresu rozliczeniowego rozpoczynającego się po dniu wejścia w życie nowelizacji.

Kwestie szczególne: kontrole cen transferowych i działalność międzynarodowa

Jeżeli Państwa spółka zawiera transakcje z podmiotami powiązanymi lub należy do grupy międzynarodowej, jest narażona na szczególne ryzyka kontrolne wykraczające poza krajowe procedury. Ceny transferowe – czyli ceny w transakcjach między podmiotami powiązanymi – należą do najintensywniej kontrolowanych obszarów czeskiej administracji podatkowej.

Wytyczne OECD oraz § 23 ust. 7 czeskiej ustawy o podatkach dochodowych (ustawa nr 586/1992 Sb., dalej „ustawa o podatkach dochodowych”) stanowią, że ceny między podmiotami powiązanymi muszą odpowiadać cenom, jakie ustaliłyby podmioty niepowiązane w porównywalnych okolicznościach. Niespełnienie tego standardu naraża nie tylko na wymiar w Czechach, ale potencjalnie także na podwójne opodatkowanie, jeśli ceny zostaną zakwestionowane również w innych jurysdykcjach.

Wymogi dokumentacyjne w zakresie cen transferowych są obszerne. Czeskie organy podatkowe oczekują prowadzenia kompleksowej dokumentacji cen transferowych (Master File i Local File) wykazującej rynkowy charakter zastosowanych cen.

Kancelaria ARROWS jest wiodącą czeską kancelarią prawną z bogatym doświadczeniem w sprawach cen transferowych dla klientów krajowych i zagranicznych. Nasi prawnicy regularnie reprezentują klientów w kontrolach cen transferowych, przygotowują dokumentację cen transferowych zgodną z Wytycznymi OECD i bronią stanowisk cenowych przed czeskimi organami podatkowymi.

Współpracujemy ze specjalistami ds. cen transferowych w ramach sieci ARROWS International, co pozwala nam koordynować stanowiska w zakresie cen transferowych w wielu jurysdykcjach. Jeżeli Państwa spółka jest narażona na ryzyka związane z cenami transferowymi, kontakt pod adresem konsultacja@arws.cz w celu uzyskania specjalistycznej porady jest niezbędny.

Podsumowanie dla kadry zarządzającej

Kontrole podatkowe w Republice Czeskiej to formalne postępowania prawne o ścisłych procedurach, poważnych skutkach finansowych i określonych prawach podatnika. Typowa kontrola wiąże się z obszernymi żądaniami dokumentacji, może trwać miesiącami i często kończy się dodatkowym wymiarem.

Ciężar dowodu spoczywa na podatniku – jeżeli nie może on przedłożyć dokumentów potwierdzających swoje stanowisko podatkowe, wymiar zostaje dokonany na jego niekorzyść. Zaktualizowane progi obowiązkowego badania sprawozdań na 2026 r. mogą wpłynąć na terminy składania zeznań i obowiązki w zakresie badania, dlatego niezbędne jest sprawdzenie, czy zmieniła się klasyfikacja wielkości spółki.

Kontrole cen transferowych i transakcji międzynarodowych podlegają szczególnie wnikliwej weryfikacji, a wymogi dokumentacyjne przewyższają te w typowych kontrolach krajowych. Profesjonalna reprezentacja w trakcie kontroli wymiernie poprawia wyniki i skraca czas jej trwania.

Kancelaria ARROWS rutynowo prowadzi sprawy kontroli podatkowych i odwołań od decyzji wymiarowych, zapewniając reprezentację na wszystkich etapach kontroli, negocjacje z organami podatkowymi oraz zdecydowaną obronę w postępowaniu odwoławczym.

Zakończenie artykułu

Zawiadomienie o kontroli podatkowej jest stresujące, jednak zrozumienie procesu, swoich praw i niezbędnych kroków praktycznych znacznie ułatwia skuteczne zarządzanie sytuacją. Kontrole podatkowe w Republice Czeskiej przebiegają według określonych procedur uregulowanych w Ordynacji podatkowej.

Najczęstsze błędy popełniane przez firmy podczas kontroli to niekompletne zebranie żądanych dokumentów, niewystarczające uzasadnienie stanowiska podatkowego oraz próby prowadzenia kontroli bez profesjonalnego wsparcia. Każdy z tych błędów potęguje pozostałe, zamieniając rutynową kontrolę w dotkliwy finansowo wymiar.

Sankcje i odsetki wynikające z niekorzystnego zakończenia kontroli mogą wielokrotnie przewyższyć pierwotnie sporny podatek. W porównaniu z nimi koszt profesjonalnej reprezentacji w trakcie samej kontroli wydaje się znikomy.

Prawnicy kancelarii ARROWS mają bogate doświadczenie w reprezentowaniu czeskich i zagranicznych firm w kontrolach podatkowych i zajmują się tym na co dzień, co znacznie skraca potrzebny czas. Jesteśmy stałym partnerem działów prawnych przedsiębiorstw w sprawach specjalistycznych.

Jeżeli otrzymali Państwo zawiadomienie o kontroli lub się jej spodziewają, nie zwlekajcie z poszukiwaniem profesjonalnego wsparcia. Decyzje podjęte w pierwszych tygodniach kontroli przesądzają o jej wyniku w znacznie większym stopniu niż cokolwiek, co dzieje się później.

Prosimy o kontakt z kancelarią ARROWS pod adresem konsultacja@arws.cz, aby omówić Państwa sytuację i zapewnić reprezentację w toku kontroli. Biorąc pod uwagę złożoność czeskich procedur kontroli podatkowej i stawkę finansową, profesjonalne wsparcie nie jest wydatkiem – jest niezbędną ochroną Państwa firmy.

Najczęściej zadawane pytania prawne dotyczące kontroli podatkowych w Czechach

1. Ile trwa typowa kontrola podatkowa?

Kontrole podatkowe w Republice Czeskiej trwają zazwyczaj od kilku miesięcy do ponad roku, w zależności od złożoności działalności, kontrolowanego okresu i zakresu badania. Proste kontrole mogą zakończyć się szybciej, natomiast złożone kontrole obejmujące kilka lat, ceny transferowe lub transakcje międzynarodowe mogą znacznie się przedłużyć.

2. Co się stanie, jeśli po prostu nie mogę znaleźć dokumentu żądanego przez organ podatkowy?

Jeżeli rzeczywiście nie można odnaleźć żądanego dokumentu, należy powiadomić organ podatkowy, wyjaśnić przyczynę i spróbować wykazać transakcję w inny sposób. Można przedłożyć dokumentację zastępczą – np. wyciągi bankowe, korespondencję, umowy lub oświadczenia świadków – potwierdzającą transakcję.

3. Czy mogę odwołać się od wymiaru podatku, jeśli nie zgadzam się z ustaleniami kontroli?

Tak. Ma Pan/Pani 30 dni od dnia doręczenia nakazu zapłaty na wniesienie formalnego odwołania do czeskiej Odwoławczej Dyrekcji Finansowej (Odvolací finanční ředitelství), składanego za pośrednictwem właściwego miejscowo urzędu skarbowego. Termin ten jest ścisły i co do zasady nie podlega przedłużeniu, dlatego konieczne jest niezwłoczne działanie.

4. Czy w przypadku odwołania muszę natychmiast zapłacić dodatkowy podatek?

Wniesienie odwołania od nakazu zapłaty ma co do zasady skutek zawieszający w zakresie wykonalności płatności. Oznacza to, że podatek nie podlega przymusowej egzekucji (egzekutor podatkowy nie może zająć majątku), dopóki organ odwoławczy nie wyda ostatecznej decyzji. Ściśle rzecz biorąc, odsetki za zwłokę naliczają się jednak nadal w trakcie postępowania odwoławczego, jeśli ostatecznie przegra Pan/Pani sprawę.

5. Jaka jest różnica między karą porządkową a sankcją (penále)?

Kara porządkowa jest nakładana za utrudnianie pracy organu podatkowego – np. za nieprzedłożenie żądanych dokumentów, niestawiennictwo na wyznaczonych spotkaniach lub podanie nieprawdziwych informacji. Sankcja wynosi 20% (lub 1%) dodatkowo wymierzonego podatku, gdy kontrola wykaże zaniżenie podatku.

6. Czy organ podatkowy może ponownie skontrolować ten sam okres, jeśli kontrola została już przeprowadzona?

Czeskie prawo przewiduje zasadę „ne bis in idem” (nie dwa razy w tej samej sprawie), która co do zasady wyklucza dwukrotną kontrolę tego samego podatku za ten sam okres. Istnieje jednak ważny wyjątek. Jeżeli po zakończeniu pierwszej kontroli wyjdą na jaw nowe fakty lub dowody wskazujące, że podatek został pierwotnie wymierzony nieprawidłowo, dopuszczalna może być ponowna kontrola podatkowa.