Jak opodatkowana jest darowizna sponsorska i czym różni się od sponsoringu?

Podstawowe różnice podatkowe i dlaczego nie warto lekceważyć umowy

Sponsoring i darowizna są oceniane podatkowo w odmienny sposób. Sponsoring obejmuje świadczenie wzajemne (reklamę, widoczność), natomiast darowizna jest pozbawiona świadczenia wzajemnego. Dla sponsora stanowi to koszt promocji zaliczany do kosztów podatkowych. Dla odbiorcy sponsoring jest przychodem podlegającym opodatkowaniu, natomiast darowizna może być często zwolniona z podatku.

Bez jednoznacznej pisemnej umowy istnieje ryzyko, że urząd skarbowy zakwestionuje zaliczenie wydatków do kosztów podatkowych. W praktyce opłaca się więc, aby umowę i związaną z nią ocenę podatkową sprawdzili specjaliści od prawa podatkowego. Może to prowadzić do sankcji i kar za niewystarczające wykazanie, że wydatki stanowią koszt podatkowy. Prawnicy z kancelarii adwokackiej ARROWS specjalizują się w przygotowywaniu i weryfikacji umów, tak aby Państwa wsparcie sportu lub działalności charytatywnej opierało się na solidnych podstawach podatkowych.

Niedostatecznie udokumentowany lub niejasno uregulowany w umowie sponsoring czy darowizna mogą prowadzić do odmowy odliczenia podatkowego, podwyższenia podstawy opodatkowania i w konsekwencji do sankcji. Takim sytuacjom warto zapobiegać poprzez staranne przygotowanie prawne.

Prawne zdefiniowanie sponsoringu i darowizny w czeskim porządku prawnym

Sponsoring i darowizna są w czeskim porządku prawnym zdefiniowane w kilku aktach normatywnych. Podstawowe ujęcie wynika z różnych przepisów prawnych i podatkowych. Zgodnie z czeską ustawą o regulacji reklamy (ustawa nr 40/1995 Sb.) sponsorowanie definiowane jest jako „wkład przekazany w celu wspierania produkcji lub sprzedaży towarów, świadczenia usług lub innych działań sponsora”.

Definicja ta podkreśla, że chodzi o wkład mający na celu wsparcie własnej działalności gospodarczej lub ekonomicznej sponsora. Jeżeli sponsoring „przeradza się” w spór o zaliczenie wydatku do kosztów lub o charakter świadczenia, przydatna może być również znajomość zasad podatkowych dotyczących problematycznych wierzytelności (zob. Niezapłacone wierzytelności w B2B: Kiedy stratę z faktur można zaliczyć do kosztów podatkowych i spełnić surowe wymogi urzędu skarbowego). Sponsorem jest osoba prawna lub fizyczna, która przekazuje taki wkład w tym celu.

Darowizna jest natomiast uregulowana w czeskim Kodeksie cywilnym (ustawa nr 89/2012 Sb.) oraz w ustawie podatkowej. Zgodnie z nowym Kodeksem cywilnym darowiznę stanowi sytuacja, w której darczyńca na podstawie umowy darowizny nieodpłatnie przenosi prawo własności rzeczy lub zobowiązuje się nieodpłatnie przenieść rzecz na własność obdarowanego. Obdarowany przyjmuje następnie darowiznę lub ofertę.

Istotny jest właśnie element nieodpłatności – darowizna nie ma w zamian przynosić darczyńcy żadnego świadczenia wzajemnego ani korzyści. Przedmiotem darowizny mogą być środki pieniężne, rzeczy ruchome lub nieruchomości, wierzytelności, zbywalne prawa majątkowe lub inne wartości majątkowe.

Z punktu widzenia podatkowego punktem wyjścia są przede wszystkim przepisy czeskiej ustawy o podatkach dochodowych (ustawa nr 586/1992 Sb., dalej „ZDP”). Kluczowe jest w niej rozróżnienie między kosztem uzyskania przychodu a warunkami odliczania darowizn od podstawy opodatkowania.

Praktyczne rozróżnienie między sponsoringiem a darowizną nie zawsze jest oczywiste, dlatego w praktyce dochodzi do licznych pomyłek i błędów. Gdy z powodu kwalifikacji świadczenia (darowizna czy sponsoring) lub dowodów na reklamę sprawa trafia do konfliktu z organami, zazwyczaj chodzi już o obszar sporów gospodarczych i sądowych. Ustawa wprawdzie nie zawiera wyraźnej definicji sponsoringu jako wydatku podatkowego, jednak jego ocena opiera się na ogólnej regulacji § 24 ust. 1 ZDP, którą omawiamy w kolejnej sekcji.

Zaliczanie wydatków do kosztów podatkowych: ramy ogólne i zastosowanie do sponsoringu

Aby wydatek stanowił koszt uzyskania przychodu, musi zostać w sposób możliwy do wykazania poniesiony w celu osiągnięcia, zabezpieczenia lub utrzymania przychodów podlegających opodatkowaniu. Zasadę tę ustanawia § 24 ust. 1 ZDP i stanowi ona podstawowy filtr przy ocenie wszystkich wydatków przedsiębiorcy.

Wydatki na sponsoring nie są w ustawie wymienione wprost, dlatego sponsor musi wykazać związek przyczynowy między tymi wydatkami a uzyskiwaniem przychodów. Istotnym czynnikiem jest zdolność sponsora do wykazania, że chodzi o wydatki na osiągnięcie, zabezpieczenie lub utrzymanie przychodów podlegających opodatkowaniu oraz że dana aktywność sponsorska, łącznie ze świadczeniem wzajemnym, rzeczywiście miała miejsce.

Reklama i promocja stanowią co do zasady koszty podatkowe, choć nie są wyraźnie wymienione w § 24 ust. 1 ZDP. W przypadku sponsoringu chodzi o wydatek na promocję i reklamę, który musi być poparty dowodami jej faktycznej realizacji.

Tu napotykamy pierwszy punkt ryzyka: jeśli umowa sponsorska jasno nie określa konkretnej reklamy lub widoczności, urząd skarbowy prawdopodobnie uzna, że chodzi o darowiznę, a nie o sponsoring. Podobnie surowo oceniane są też inne „graniczne” sytuacje w stosunkach umownych, w których pojawiają się ryzyka podatkowe (por. Zewnętrzni dostawcy a pracownicy: Jak prawidłowo ukształtować stosunki umowne i wyeliminować ryzyka podatkowe ukrytego zatrudnienia). Darowizna zaś w wielu przypadkach nie stanowi kosztu podatkowego.

Bardzo ważne jest odróżnienie sponsoringu od reprezentacji. Wydatki na reprezentację, które ustawa definiuje jako wydatki na „poczęstunek, napoje i podarunki”, nie stanowią kosztów podatkowych zgodnie z § 25 ust. 1 lit. t) ZDP.

Sponsoring powinien zostać ujęty jako wydatek na reklamę i promocję, a nie jako reprezentacja. Jeżeli umowa będzie nieokreślona lub będzie z niej wynikać, że chodzi raczej o wkład bez powiązania z promocją, istnieje ryzyko, że urząd skarbowy przeklasyfikuje go do kategorii reprezentacji i odmówi uznania go za koszt podatkowy.

Darowizna jako wydatek podatkowy i możliwość jej odliczenia od podstawy opodatkowania

Darowizna co do zasady nie stanowi kosztu podatkowego. Oznacza to, że sama w sobie nie może zostać zaliczona do kosztów obniżających podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym. Porządek prawny daje jednak jedną ważną możliwość: darowizna wprawdzie nie jest kosztem podatkowym, ale pod pewnymi warunkami można ją odliczyć od podstawy opodatkowania jako tzw. „pozycję odliczaną”.

To rozróżnienie jest istotne i często źle rozumiane. Darowizna nie obniża podatku bezpośrednio, lecz zmniejsza podstawę, od której podatek jest obliczany. W praktyce oznacza to, że jeśli osoba fizyczna opodatkowana stawką 15% przekaże darowiznę w wysokości 10 000 CZK (ok. 410 EUR), zaoszczędzi na podatku 1 500 CZK (ok. 60 EUR). Przy stawce 23 % zaoszczędziłaby 2 300 CZK (ok. 90 EUR). Ta różnica jest dla przedsiębiorców ważna dla zrozumienia rzeczywistej wysokości korzyści podatkowej.

Warunki odliczenia darowizny od podstawy opodatkowania u osób fizycznych

Osoby fizyczne, w tym osoby samozatrudnione (OSVČ, czes. osoba samostatně výdělečně činná), mogą odliczyć od podstawy opodatkowania wartość darowizn, jeżeli spełnione są określone warunki. Pierwszym kryterium jest kwota minimalna.

Darowizny łącznie muszą przekroczyć 2 % podstawy opodatkowania lub wynosić co najmniej 1 000 CZK (ok. 40 EUR) rocznie. Jeżeli osoba fizyczna przekaże w ciągu roku darowizny o wartości niższej niż 1 000 CZK lub niższej niż 2 % swojej podstawy opodatkowania, nie może w ogóle odliczyć darowizny.

Drugim kryterium jest limit maksymalny. Choć standardowy limit wynosi 15 % podstawy opodatkowania, dzięki niedawnemu przedłużeniu wyjątków legislacyjnych nadal obowiązuje podwyższony pułap. Oznacza to, że osoba fizyczna może także za rok 2026 odliczyć z tytułu darowizn do 30 % swojej podstawy opodatkowania — pod warunkiem jedynie spełnienia minimalnych kryteriów kwotowych.

Trzecim kryterium jest cel darowizny. Darowizna musi zostać przekazana podmiotowi i na cele wymienione w ustawie. Zazwyczaj chodzi o darowizny na szkolnictwo, kulturę, ekologię, działalność charytatywną i sport, których katalog znajdą Państwo w § 15 ust. 1 ZDP.

Właśnie wspieranie sportu jest jednym z celów, które ustawa wyraźnie uznaje. Darowizna na rzecz klubu sportowego spełniającego warunki podatkowe może więc stać się wkładem uznawanym podatkowo, jednak z ograniczeniem do wysokości wspomnianych limitów procentowych.

Warunki odliczenia darowizny od podstawy opodatkowania u osób prawnych

Osoby prawne podlegają innym zasadom niż osoby fizyczne. W przypadku osób prawnych minimalna wartość pojedynczego świadczenia nieodpłatnego wynosi 2 000 CZK (ok. 80 EUR).

Górny limit odliczenia darowizn dla osób prawnych wynosi standardowo 10 % podstawy opodatkowania. Również tutaj ustawodawca przedłużył jednak wyjątek, dlatego firmy mogą w 2026 roku odliczyć do 30 % swojej podstawy opodatkowania. Firma nie może więc wprawdzie odliczyć darowizny niższej niż 2 000 CZK, ale maksymalna możliwa oszczędność podatkowa z tytułu darowizn jest w 2026 roku trzykrotnie wyższa niż standardowo.

Osoby prawne podlegają także ograniczeniom dotyczącym odbiorcy. Darowiznę mogą przekazać wyłącznie określonym podmiotom: gminom, krajom, jednostkom organizacyjnym państwa, organizatorom zbiórek publicznych lub osobom prawnym z siedzibą w Republice Czeskiej (fundacjom, instytutom, stowarzyszeniom czy organizacjom non-profit).

Klub sportowy, który ma formę prawną spółki handlowej założonej w celu prowadzenia działalności gospodarczej, nie musi automatycznie spełniać tych warunków – zależy to od jego struktury prawnej i celu, w jakim został założony.

Kluczowe jest podkreślenie, że darowizna może w ostatecznym rozrachunku w ogóle nie podlegać opodatkowaniu u odbiorcy, jeżeli chodzi o nieodpłatnie przekazane środki pieniężne, a odbiorcą jest organizacja non-profit. Właśnie dlatego darowizny różnią się z podatkowego punktu widzenia od sponsoringu, w którym odbiorca opodatkowuje otrzymaną kwotę jako przychód z działalności gospodarczej.

Sponsoring i jego status podatkowy u sponsora

Jeżeli strony jasno uregulowały w umowie, że chodzi o sponsoring z konkretnym świadczeniem wzajemnym (reklama, widoczność, promocja), z perspektywy sponsora jest to koszt podatkowy. Istotą sponsoringu jest wsparcie wydarzenia, osoby lub organizacji non-profit w formie pomocy finansowej lub rzeczowej, jednak w zamian za promocję.

Jeżeli sponsor przekazuje 50 000 CZK (ok. 2 100 EUR) na wsparcie turnieju sportowego i otrzymuje w zamian umieszczenie swojego logo na wszystkich materiałach promocyjnych, strojach, stronach internetowych i plakatach, chodzi o wydatek na reklamę i promocję, który stanowi koszt podatkowy. Kluczowa zasada brzmi: za świadczenie wzajemne nie uważa się samego opublikowania imienia, nazwy lub logo darczyńcy, nawet gdyby przy nim wyraźnie podano wartość przekazanego wkładu.

O koszt podatkowy chodziłoby tylko wtedy, gdyby wraz z tym opublikowaniem dochodziło do promocji produktów lub wspierania sprzedaży towarów bądź usług. Samo wymienienie nazwy firmy jako sponsora nie wystarcza – musi chodzić o rzeczywistą promocję zmierzającą do wsparcia sprzedaży lub zwiększenia rozpoznawalności marki.

Bardzo ważne jest, aby sponsor dysponował pisemną dokumentacją wykazującą, że świadczenie wzajemne rzeczywiście zostało zrealizowane. Jeżeli firma przekaże 100 000 CZK (ok. 4 100 EUR) na wydarzenie sportowe, ale nie będzie w stanie przedstawić zdjęć z logo na banerze ani treści partnera medialnego na stronie wydarzenia, istnieje ryzyko, że urząd skarbowy uzna, iż chodzi o darowiznę bez świadczenia wzajemnego.

Taka nieudokumentowana darowizna mogłaby zostać później uznana za wydatek niestanowiący kosztu podatkowego. Jednym z najczęstszych praktycznych ryzyk jest zatem niewystarczająca dokumentacja faktycznie zrealizowanego świadczenia wzajemnego.

Koszt sponsorski a darowizna u odbiorcy

Z perspektywy odbiorcy sponsoring i darowizna są opodatkowane zupełnie odmiennie. Jeżeli odbiorca otrzymuje wkład sponsorski w ramach umowy, która jasno określa świadczenie wzajemne (reklama, widoczność), chodzi o przychód podlegający opodatkowaniu, który odbiorca musi opodatkować podatkiem dochodowym. W praktyce do odbiorcy będącego organizacją non-profit stosuje się więc tę samą zasadę podatkową co do innych świadczonych przez niego usług.

Przychód ze świadczenia usług reklamowych jest zawsze przychodem podlegającym opodatkowaniu, również w przypadku organizacji non-profit. Oznacza to, że jeśli klub sportowy otrzyma 50 000 CZK za umieszczenie logo spółki na strojach i materiałach promocyjnych, musi ten przychód opodatkować. Wydatki na te usługi są natomiast z perspektywy sponsora kosztem podatkowym i można je odliczyć od podstawy opodatkowania.

Natomiast w przypadku darowizny po stronie odbiorcy nie chodzi o przychód z działalności gospodarczej podlegający opodatkowaniu, lecz o przychód nieodpłatny, który jednak w wielu przypadkach jest zwolniony z podatku dochodowego. Klub sportowy, który otrzyma darowiznę w wysokości 50 000 CZK bez jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, nie musi jej opodatkować, jeżeli wykorzysta środki zgodnie z ustawowymi warunkami zwolnienia (zazwyczaj na swoją główną działalność sportową).

Kluczowe ryzyka i błędy w konstrukcji umowy

Praktyka pokazuje, że właśnie granica między sponsoringiem a darowizną bardzo często się zaciera, czasem celowo, czasem przez nieostrożność. Adwokaci z kancelarii adwokackiej ARROWS wielokrotnie spotykają się z przypadkami, w których przedsiębiorcy są zaskoczeni żądaniami urzędu skarbowego dotyczącymi korekty zeznań podatkowych, ponieważ sponsoring nie został prawidłowo udokumentowany lub jasno określony jako wydatek na reklamę.

Najczęstsze błędy w umownym uregulowaniu sponsoringu

Pierwszym częstym błędem jest niewystarczająca konkretność umowy. Umowa stanowi „wkład sponsorski 100 000 CZK na wsparcie turnieju”, ale nie zawiera szczegółowego wykazu konkretnych świadczeń wzajemnych. Oznacza to, że później nie jest jasne, co dokładnie miał zapewnić odbiorca. Istnieje wówczas ryzyko, że urząd skarbowy lub sąd uznają, iż chodzi o darowiznę, zwłaszcza jeśli świadczenie wzajemne faktycznie nie zostało zrealizowane lub nie było wystarczająco widoczne.

Drugim błędem jest używanie nieostrych określeń typu „darowizna sponsorska”. Połączenie słów „sponsor” i „darowizna” to contradictio in adiecto – sponsoring jest z definicji wymianą ze świadczeniem wzajemnym, natomiast darowizna jest go pozbawiona. Dlatego zaleca się stosowanie w treści umowy terminologii zgodnej z kategoriami podatkowymi. Jeżeli chodzi o wymianę za reklamę, umowa powinna nosić nazwę „umowa sponsoringu” lub „umowa o reklamę”, a nie „darowizna”.

Trzecim błędem jest całkowity brak pisemnej umowy. Ustawa wprawdzie nie wymaga formy pisemnej do zawarcia porozumienia sponsorskiego, ale z podatkowego punktu widzenia brak umowy stanowi zasadnicze ryzyko. Bez pisemnej umowy bardzo trudno wykazać, jakie były wzajemne obowiązki stron, dlatego urząd skarbowy może łatwo zakwestionować, że w ogóle chodzi o sponsoring.

Czwartym błędem jest niewystarczająca dokumentacja faktycznie zrealizowanego świadczenia wzajemnego. Umowa wprawdzie przewiduje umieszczenie logo na stronach internetowych turnieju i strojach, ale brakuje zdjęć, zrzutów ekranu strony czy innego dowodu. W takim przypadku urząd skarbowy będzie słusznie pytał, czy świadczenie wzajemne rzeczywiście zostało zrealizowane.

Dokumentacja i dowody: co musi zachować sponsor i odbiorca

Prawidłowa dokumentacja ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia podatkowej akceptowalności sponsoringu. Ustawa wymaga, aby podatnik był w stanie wykazać każdy wydatek, co do którego twierdzi, że został poniesiony w związku z przychodami podlegającymi opodatkowaniu. Oznacza to, że sponsor powinien zachować następujące dokumenty:

Pierwszym i najważniejszym dokumentem jest dokumentacja umowna. Umowa powinna zawierać jasne określenie obu stron, przedmiotu świadczenia, zakresu świadczenia wzajemnego oraz terminy i podpisy. Drugim dokumentem jest dowód płatności — faktura, wyciąg bankowy lub potwierdzenie przelewu. Dowód płatności musi jasno dokumentować, że środki finansowe zostały rzeczywiście przekazane.

Trzecim i bardzo ważnym dokumentem jest dokumentacja faktycznie zrealizowanego świadczenia wzajemnego. W praktyce oznacza to zdjęcia, zrzuty ekranu stron internetowych, wycinki z gazet lub czasopism, zapisy z mediów społecznościowych lub raporty z usługi monitoringu mediów. Dokumenty te wykazują, że logo zostało rzeczywiście umieszczone i było widoczne. Jeżeli chodzi o dłuższy okres, dokumentacja powinna być ułożona chronologicznie tak, aby było jasne, w jakich okresach promocja była widoczna.

Czwartym dokumentem może być potwierdzenie od odbiorcy – na przykład e-mail lub pismo, w którym odbiorca potwierdza, że wypełnił swoje obowiązki wynikające z umowy. Takie potwierdzenie nie jest automatycznie konieczne, ale w przypadku kontroli podatkowej może okazać się bardzo przydatnym dodatkowym dowodem. Odbiorca (klub sportowy lub organizacja charytatywna) również powinien prowadzić staranną dokumentację. Powinien zachować umowę oraz potwierdzenie otrzymania środków finansowych.

W przypadku sponsoringu także dokumenty potwierdzające, że w ramach umowy rzeczywiście zapewnił rozgłos lub reklamę. W przypadku darowizny powinien posiadać dowód jej otrzymania oraz ewentualnie pisemne potwierdzenie dla darczyńcy na potrzeby zeznania podatkowego.

Skutki w zakresie VAT przy sponsoringu i darowiznach

Kwestia podatku od wartości dodanej (VAT, czes. DPH) dodaje kolejną warstwę złożoności do tematu sponsoringu i darowizn. Podczas gdy podatek dochodowy koncentruje się na tym, czy wydatek stanowi koszt podatkowy i czy zwiększa się podstawa opodatkowania, VAT skupia się na tym, czy chodzi o czynność opodatkowaną i jakie prawo do odliczenia przysługuje świadczącemu (lub usługobiorcy).

Sponsoring a VAT

Gdy sponsor przekazuje środki finansowe i otrzymuje w zamian promocję (reklamę), z punktu widzenia VAT chodzi o świadczenie usługi – konkretnie usługi reklamowej. Świadczenie reklamy uważa się z perspektywy czeskiej ustawy o podatku od towarów i usług (ustawa nr 235/2004 Sb., dalej „ZDPH”) za świadczenie usługi w ogólności, które podlega podstawowej stawce VAT w wysokości 21 %. Odbiorca wkładu sponsorskiego (np. klub sportowy) staje się więc usługodawcą usługi reklamowej i powinien od tej usługi naliczyć i odprowadzić VAT.

W praktyce oznacza to, że jeśli klub sportowy otrzyma od sponsora 100 000 CZK netto za umieszczenie logo i promocję, powinien obliczyć VAT od tej kwoty, czyli 21 000 CZK (ok. 860 EUR), i odprowadzić go do budżetu państwa. Sponsor może następnie odliczyć ten podatek naliczony, jeśli spełnia warunki prawa do odliczenia.

Istnieje tu jednak ważny wyjątek dla podmiotów non-profit. Jeżeli odbiorcą jest organizacja non-profit (np. klub sportowy zarejestrowany jako stowarzyszenie), która nie została założona w celu prowadzenia działalności gospodarczej, może jej przysługiwać zwolnienie z VAT w odniesieniu do niektórych czynności. 

Konkretnie § 61 lit. d) ZDPH stanowi, że świadczenie usług ściśle związanych ze sportem lub wychowaniem fizycznym przez osoby prawne, które nie zostały założone w celu prowadzenia działalności gospodarczej, na rzecz osób uprawiających sport, jest zwolnione z podatku bez prawa do odliczenia.

Tu jednak musimy zachować ostrożność: zwolnienie dotyczy usług ściśle związanych ze sportem świadczonych na rzecz samych sportowców, a nie reklamy na rzecz podmiotów komercyjnych. Jeżeli klub świadczy usługi reklamowe, chodzi o usługę, która nie jest ściśle związana z samym sportem, dlatego zwolnienie jej nie obejmuje i musi ona zostać opodatkowana.

Darowizna a VAT

W przypadku darowizn sytuacja jest odmienna. Darowizna stanowi świadczenie nieodpłatne, a przekazanie darowizny o charakterze czysto pieniężnym nie podlega zgodnie z ZDPH opodatkowaniu (nie jest czynnością opodatkowaną). Oznacza to, że darowizna pieniężna nie powinna być opodatkowana VAT. Gdy spółka przekazuje 100 000 CZK jako darowiznę bez jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, z tej kwoty nie powstaje żaden obowiązek odprowadzenia VAT.

Jednak i tutaj istnieje wyjątek. Jeżeli darowizna dotyczy rzeczy (a nie pieniędzy), które darczyńca swego czasu nabył i w odniesieniu do których skorzystał z odliczenia VAT (np. kupił towar z VAT i teraz go przekazuje w darowiźnie), dochodzi do wykorzystania majątku do celów niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W takim przypadku uważa się to za fikcję odpłatnej dostawy towarów i od przekazanej rzeczy należy odprowadzić VAT należny.

Ważny wyjątek stanowi zasada dotycząca przedmiotów reklamowych lub promocyjnych: jeżeli darczyńca przekazuje przedmiot reklamowy lub promocyjny (np. koszulkę ze swoim logo), którego cena nabycia bez podatku nie przekracza 500 CZK (ok. 20 EUR), i robi to w ramach swojej działalności gospodarczej, nie uważa się tego za dostawę towarów i nie odprowadza się od niego VAT.

Ryzyka i postępowanie w przypadku kontroli urzędu skarbowego

Gdy urząd skarbowy przeprowadza kontrolę podatkową, jednym z typowych tematów jest weryfikacja zasadności poszczególnych wydatków podatkowych. Właśnie sponsoring i darowizny często stają się przedmiotem kontroli, ponieważ są to kategorie wydatków, w których przedsiębiorcy często popełniają błędy.

Najczęstsze ustalenia urzędu skarbowego

Urząd skarbowy zwraca zazwyczaj uwagę na sytuacje, w których sponsoring jest w umowie nieokreślony. Jeżeli w trakcie kontroli zostanie stwierdzone, że umowa nie zawiera jasnej definicji świadczenia wzajemnego, grozi ustalenie, że chodzi o darowiznę, a tym samym o wydatek niestanowiący kosztu podatkowego. W takim przypadku urząd skarbowy podwyższy podstawę opodatkowania o wartość wkładu sponsorskiego i na tej podstawie obliczy zaległość podatkową.

Drugim typowym ustaleniem jest brak lub niewystarczalność dokumentacji potwierdzającej, że świadczenie wzajemne rzeczywiście zostało zrealizowane. Jeżeli sponsor twierdzi, że jego logo zostało umieszczone na strojach, ale nie może tego wykazać żadnym zdjęciem ani innym dokumentem, urząd skarbowy uzna, że chodzi o fikcyjny wydatek, i ponownie podwyższy podstawę opodatkowania.

Trzecim ustaleniem jest przekroczenie limitu dla darowizn. Jeżeli osoba prawna przekaże i wykaże w zeznaniu podatkowym darowizny przekraczające 30 % swojej podstawy opodatkowania (dotyczy roku 2026), urząd skarbowy obniży odliczenie tak, aby ten ustawowy limit był ściśle przestrzegany, a różnicę doopodatkuje.

Czwartym ustaleniem bywa niezgodność między zeznaniem podatkowym a księgowością. Jeżeli w księgowości sponsoring figuruje jako darowizna, a w zeznaniu podatkowym jako wydatek na reklamę, urząd skarbowy będzie zadawał pytania o spójność i wiarygodność.

Jak bronić się w trakcie kontroli: praktyczne kroki

Pierwszym i najważniejszym krokiem jest posiadanie prawidłowej i starannej dokumentacji. Jeżeli mają Państwo umowę, dowody płatności oraz zdjęcia lub inne dowody zrealizowanego świadczenia wzajemnego, w większości przypadków nie będzie problemu. Prawnicy z kancelarii adwokackiej ARROWS zalecają przechowywanie całej dokumentacji w porządku i w uporządkowany sposób, aby w razie kontroli była łatwo dostępna.

Drugim krokiem jest konsultacja ze specjalistą przed podjęciem działań podatkowych. Jeżeli nie mają Państwo pewności, czy chodzi o sponsoring, czy o darowiznę, warto zwrócić się do prawnika i doradcy podatkowego. Pomogą oni prawidłowo zakwalifikować transakcję i zapewnić, aby była właściwie udokumentowana i ujęta.

Trzecim krokiem, jeżeli urząd skarbowy już prowadzi kontrolę i pojawiło się ustalenie, jest niezwłoczny kontakt z prawnikiem. Może on pomóc w reprezentacji podczas rozmów z urzędem skarbowym, w przygotowaniu stanowiska i ewentualnie we wniesieniu odwołania.

Prawnicy z kancelarii adwokackiej ARROWS mają doświadczenie w takiej reprezentacji i znają procedury urzędu skarbowego, co pomoże Państwu osiągnąć najlepszy możliwy wynik.

Szczególne kwestie dotyczące klubów sportowych i organizacji charytatywnych

Kluby sportowe i organizacje charytatywne są najczęstszymi odbiorcami wkładów sponsorskich i darowizn. Z ich perspektywy ważne jest zrozumienie, jak opodatkowane są otrzymane w ten sposób środki i jakie obowiązki z tego wynikają.

Reżim podatkowy przychodu z wkładu sponsorskiego w klubie sportowym

Jeżeli klub sportowy otrzymuje wkład sponsorski z jasno określonym świadczeniem wzajemnym w postaci promocji, jest to przychód ze świadczenia usługi reklamowej. Taki przychód zawsze podlega podatkowi dochodowemu, bez względu na to, czy klub jest organizacją non-profit, czy spółką handlową. Klub musi więc wykazać przychód w swoim zeznaniu podatkowym i go opodatkować.

Jeżeli klub jest organizacją non-profit (np. stowarzyszeniem), przychód z działalności gospodarczej (świadczenia usług reklamowych) podlega podatkowi dochodowemu od osób prawnych. Klub musi więc wykazać przychód w swoim zeznaniu podatkowym i go opodatkować.

Reżim podatkowy przychodu z darowizny w klubie sportowym

Jeżeli klub otrzymuje darowiznę bez jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, sytuacja jest inna. Darowizna może być zwolniona z podatku dochodowego, jeżeli spełnione są warunki ustawowe.

Konkretnie, jeżeli darowizna ma postać pieniędzy lub rzeczy i została przekazana na uznany cel podatkowy (np. sport), a odbiorcą jest organizacja non-profit, darowizna zazwyczaj nie podlega opodatkowaniu.

Dla klubów jest to znacznie korzystniejsze niż sponsoring, ponieważ od przychodów nie płaci się podatku. Właśnie dlatego kluby czasem „wymyślają” darowizny zamiast zawierać umowy sponsoringu — aby nie musieć wykazywać przychodu podlegającego opodatkowaniu. Jest to jednak dokładnie ta sytuacja, którą urząd skarbowy stara się wykrywać podczas kontroli.

Obowiązki organizacji charytatywnej przy przyjmowaniu darowizny

Organizacje charytatywne (fundacje, organizacje pożytku publicznego itp.) mają dodatkowe obowiązki związane z przyjęciem darowizny. Powinny wystawić darczyńcy potwierdzenie darowizny, które może on następnie wykorzystać w zeznaniu podatkowym.

To potwierdzenie jest bardzo ważnym dokumentem dla darczyńcy, który powinien je otrzymać niezwłocznie po dokonaniu wpłaty lub po zakończeniu okresu rozliczeniowego (roku kalendarzowego) za wszystkie darowizny przekazane w danym roku.

Organizacja charytatywna powinna także prowadzić ewidencję darowizn, aby w każdej chwili móc wykazać, kto przekazał jej darowiznę, w jakiej wysokości i na jaki cel. W razie kontroli powinna być w stanie przedstawić te dokumenty. Prawnicy z kancelarii adwokackiej ARROWS mogą pomóc organizacjom charytatywnym w ustaleniu prawidłowej dokumentacji i procesów, tak aby były zgodne z prawem.

Podsumowanie

Różnica między sponsoringiem a darowizną jest z prawnego i podatkowego punktu widzenia ogromna, mimo to w praktyce pojęcia te są często niebezpiecznie mylone. Podczas gdy sponsoring stanowi transakcję handlową z jasnym świadczeniem wzajemnym (reklamą) i można go rozliczyć jako pełnoprawny koszt podatkowy, darowizna jest świadczeniem czysto nieodpłatnym, które może jedynie obniżyć ogólną podstawę opodatkowania w ramach surowych limitów ustawowych.

Kluczem do bezpiecznego postępowania podatkowego jest zawsze precyzyjna pisemna umowa uzupełniona o jasne dowody przeprowadzonej promocji. Jeżeli umowa jest nieokreślona, brakuje w niej konkretnego wykazu świadczeń reklamowych lub wręcz używa się mylących określeń typu „darowizna sponsorska”, urząd skarbowy z dużym prawdopodobieństwem przekwalifikuje wydatek na reklamę na darowiznę niestanowiącą kosztu podatkowego, co zazwyczaj kończy się wymiarem dodatkowego podatku i dotkliwymi sankcjami.

Nieprawidłowe uregulowanie tych stosunków niesie jednak nie tylko ryzyka podatkowe. Źle sformułowane porozumienia mogą prowadzić do bezwzględnej nieważności transakcji, sporów sądowych ze wspieranym podmiotem lub niepotrzebnej szkody wizerunkowej, jeśli oczekiwania dotyczące Państwa widoczności nie zostaną spełnione.

Nie pozostawiajcie Państwo wsparcia sportu lub działalności charytatywnej przypadkowi. Prawnicy i specjaliści podatkowi z kancelarii adwokackiej ARROWS mają bogate doświadczenie w przygotowywaniu i weryfikacji umów sponsorskich i umów darowizny, tak aby bezpiecznie wytrzymały każdą kontrolę. W celu konsultacji i prawidłowego uregulowania Państwa umów prosimy o kontakt pod adresem konsultacja@arws.cz.